Số lượng công ty Nhật đầu tư vào Việt Nam – từ vài chục tới vài ngàn

Chiều thu Hà Nội, trời lững thững chuyển màu vàng nhạt. Quán cà phê vỉa hè gần khu công nghiệp Thăng Long rộn tiếng máy móc từ xa vọng lại. Kitaro gọi ly cà phê sữa đá, Nam cũng vậy. Hai ly cà phê phin nhỏ giọt, mùi thơm xen trong tiếng gió và tiếng còi xe.

Kitaro ngẩng đầu, mắt lấp lánh:
– Ông Nam này, biết không? Cuối năm 2023, Việt Nam đã có hơn 3.200 công ty Nhật đang hoạt động. Tính ra, mỗi buổi chiều như thế này, chắc có cả ngàn ly cà phê sữa đá như của tôi được bán cho gười Nhật uống đấy.

Nam bật cười, nhưng cũng không giấu được ngạc nhiên:
– 3200? nhiều thật nhỉ. Hồi đầu 2000, số công ty Nhật còn đếm được trên đầu ngón tay. Khi đó chỉ biết Honda, Toyota, sơn Nippon. Giờ ghé khu công nghiệp Thăng Long tại Hà Nội hay Nomura ở Hải Phòng là thấy toàn bảng hiệu tiếng Nhật.

Kitaro nghiêng người thì thầm như kể bí mật:
– Thật ra, Nhật Bản đã có 5.473 dự án FDI ở Việt Nam, tổng vốn gần 78 tỷ USD, đứng thứ ba trong số các quốc gia đầu tư. Và còn hàng loạt dự án mới đang chuẩn bị khởi động đấy.

Nam gật gù:
– Bữa tôi có đọc Nikkei Asia, tôi nghe nói hơn 56% doanh nghiệp Nhật ở Việt Nam muốn mở rộng trong 1–2 năm tới, đúng không Kitaro nhỉ?
– Chuẩn! – Kitaro hào hứng – JETRO khảo sát rồi, Việt Nam có tỷ lệ cao nhất Đông Nam Á, vượt cả Thái Lan và Indonesia. Người ta còn gọi Việt Nam là “nhà máy thứ hai của Nhật Bản”.

Nam nhấp một ngụm cà phê:
– Không phải vì tôi làm công ty Nhật đâu, cơ mà cũng phải công nhận người Nhật sang Việt Nam là lập xưởng sản xuất tử tế, chứ không kiểu “đầu tư đánh nhanh rút lẹ”.

Kitaro hạ giọng:
– Nhưng cũng phải nói, thủ tục hành chính ở Việt Nam vẫn… như cà phê phin chưa khuấy: rối và nhỏ giọt. Luật thì thay đổi bất ngờ, xoay xở khó, chắc với người Nhật họ thường xuyên phải giật mình đấy.

Nam chép miệng:
– Uống cà phê thì nhanh, mà xin giấy phép thì nhỏ từng giọt.

Kitaro cười phá lên:
– Nếu Việt Nam cải cách mạnh tay, minh bạch hơn, tôi tin 5.000 công ty Nhật bây giờ sẽ thành 10.000 sau vài năm tới.

Nam chống cằm như vớ được ý tưởng táo bạo:
– Vậy thì tôi mở quán “Tokyo Iced Coffee” ở đây luôn. Chắc sẽ bán chạy lắm vì tôi thấy người Nhật từ khi uống cà phê Việt họ quay ra chê cà phê Nhật Kitaro ạ.

ベトナムに投資する日本企業――数２桁から４桁まで増加。

秋の午後、ハノイの空は柔らかな金色に染まり始めていた。タンロン工業団地の近く、小さなカフェの前には、風に乗って機械音がかすかに届く。Kitaroはカフェ・スア・ダーを注文し、Namも同じものを頼む。二つの小さなフィンフィルターから、コーヒーがゆっくりと滴り落ちていく。

「Nam、知ってる？」Kitaroは顔を上げ、声を少し弾ませた。「2023年末時点で、ベトナムにはすでに3,200社以上の日本企業が活動してるんだ。こんな午後、きっと僕のこのカフェ・スア・ダーみたいなのを…何千杯も日本人が飲んでるよ。」

Namは笑いながらも、驚きを隠せない。
「そんなにか。2000年頃は日本企業なんて指で数えられたのに。あの頃はホンダ、トヨタ、日本ペイントくらいしか知らなかった。今じゃハノイのタンロンやファイフォンの野村工業団地に行けば、日本語の看板ばかりだ。」

Kitaroは声を落とし、まるで秘密を明かすように言った。
「実はね、日本のFDIプロジェクトは5,473件、総登録資本は780億米ドル。投資国の中で第3位だよ。しかも新しい計画も続々と準備中。」

「確か56％以上の日本企業が1～2年以内に事業拡大を望んでるんだろ？」とNam。
「その通り！」Kitaroの目が光る。「JETROの調査によれば、ベトナムは東南アジアで一番高い割合なんだ。タイやインドネシアよりも上。『日本の第二の工場』って呼ぶ人もいるくらい。」

Namはコーヒーをひと口すすり、口角を上げる。
「日本人は本当に働き者だ。ベトナムに来たらちゃんと工場を建てて、まじめに生産する。投機目的で入ってすぐ出る…なんてことはしない。」

Kitaroは少し肩をすくめた。
「でも正直、行政手続きはまだベトナム式フィンコーヒーのようだよ――複雑で、一滴ずつしか落ちない。法律も突然変わるし、対応は簡単じゃない。日本人だとびっくりやで。」

Namはため息まじりに笑う。
「コーヒーはすぐ飲めても、許可は…一滴ずつだな。」

Kitaroは吹き出した。
「もし行政改革が本格的に進んで、政策がもっと透明になれば、今の5,000社が1万社になるのも夢じゃない。」

Namは冗談めかして言った。
「じゃあ僕はここに“Tokyo Iced Coffee”って店を開くよ。お客はみんな『ダブルアイス、砂糖少なめ――投資書類も忘れずに！』って注文するはずだ。」

From 2 digits to 4 digits – Japanese companies in Vietnam increase every year.

An autumn afternoon in Hanoi, the sky fading into a pale gold. Near the Thang Long Industrial Park, the air carried the faint hum of machines. Kitaro ordered an iced coffee with condensed milk; Nam followed suit. Two small phin filters dripped slowly, the scent of coffee mingling with the rustle of wind and the distant horns.

“Nam,” Kitaro said, lifting his gaze, eyes glinting, “by the end of 2023, there were already over 3,200 Japanese companies operating in Vietnam. On afternoons like this, I bet thousands of cups just like mine… are being sipped by Japanese hands.”

Nam laughed, though his eyebrows rose.
“That many? Back in the early 2000s, you could count Japanese companies here on your fingers. Honda, Toyota, maybe Nippon Paint. Now if you walk through industrial park like Thang Long in Ha Noi or Nomura in Hai Phong, it’s Japanese signs everywhere.”

Leaning closer, Kitaro’s voice took on a conspiratorial tone.
“Japan has 5,473 FDI projects in Vietnam, with a total registered capital of nearly 78 billion USD—third among all investing countries. And that’s not counting the new ones lining up.”

“I’ve heard over 56% of Japanese companies here plan to expand in the next year or two,” Nam said.
“Exactly!” Kitaro’s voice sharpened with enthusiasm. “JETRO found that Vietnam tops Southeast Asia in that figure—higher than Thailand or Indonesia. People even call it ‘Japan’s second factory’.”

Nam took a slow sip, smiling wryly.
“Japanese folks really do work hard. They set up proper factories, run real production—not the kind of ‘ghost investment’ that cashes out fast.”

Kitaro’s