BẮT ĐẦU TỪ VẤN ĐỀ – イシューからはじめよ
Loại sách
Để mua sách chính hãng quý khách vui lòng đặt hàng trên đường dẫn chúng tôi cung cấp
Chọn ngôn ngữ
Audio
Tác giả Kazuto Ataka
Thoát khỏi “vòng xoáy lao lực”
Kazuto Ataka là một nhân vật đặc biệt: sở hữu tấm bằng Tiến sĩ Thần kinh học từ Đại học Yale nhưng lại vang danh trong giới kinh doanh với tư cách Giám đốc Chiến lược (CSO) của Yahoo Japan và cựu chuyên gia McKinsey. Ataka không chỉ cho bạn cách quản lý thời gian theo kiểu truyền thống. Ông sẽ hướng dẫn bạn cách “quản trị giá trị”. Với ông, sự bận rộn mà không tạo ra kết quả đột phá là một loại “bi kịch trí tuệ”. Cuốn sách Issue Starts from Here hay Bắt đầu từ vấn đề chính là bản đồ giúp những người đang kiệt sức vì công việc tìm lại được con đường ngắn nhất dẫn đến thành công thực thụ.
3つの印象
Bộ lọc tinh hoa cho người làm việc trí óc
- Xác lập “Issue” – Chọn đúng trận đánh để dấn thân: Đừng tự hào vì bạn giải quyết được nhiều việc, hãy tự hỏi việc đó có đáng để giải quyết không. Một vấn đề cốt lõi (Issue) giải quyết xong sẽ tạo ra hiệu ứng dây chuyền làm thay đổi tất cả.
- Tư duy giả thuyết – Ngừng mò mẫm, lập giả thiết trước khi tìm dữ liệu: Đừng đợi dữ liệu lên tiếng rồi mới tìm câu trả lời. Hãy đưa ra “kịch bản” trước, sau đó dùng dữ liệu như bằng chứng để kiểm chứng. Đây là cách giúp bạn không bị ngập chìm trong biển thông tin.
- Tiếp xúc với thông tin gốc (Primary Information): Sự thật không nằm ở những báo cáo đã được gọt giũa trong phòng máy lạnh. Nó nằm ở hiện trường – nơi thông tin còn đầy tạp âm nhưng chứa đựng những “insight” chân thực nhất.
Nội dung chi tiết
Giải mã sự thực của những “kẻ bận rộn”
Cái bẫy “chiếc máy chạy bộ” – Khi sự cần cù không đúng chỗ
Hãy nhìn vào thực tại: Bạn bắt đầu ngày mới bằng việc trả lời hàng chục email vụn vặt, tham gia những cuộc họp kéo dài hàng giờ chỉ để bàn về những chi tiết không đâu, và kết thúc ngày lúc tối muộn trong trạng thái kiệt quệ. Bạn cảm thấy mình đã nỗ lực hết mình, nhưng nếu nhìn lại một tháng qua, có dự án nào thực sự xoay chuyển được cục diện công ty?
Kazuto Ataka gọi đây là “con đường khốn khổ” (Dog-skilling) hay trong bản gốc tiếng Nhật là đường chó chạy. Chúng ta đang chạy rất nhanh trên một chiếc máy chạy bộ: mồ hôi nhễ nhại, tim đập nhanh nhưng vị trí vẫn đứng yên tại chỗ. Sai lầm lớn nhất là tin rằng “cứ làm nhiều rồi kết quả sẽ tới”.
Ataka yêu cầu chúng ta phải có một sự “tàn nhẫn trí tuệ”: Hãy học cách bỏ qua. Trong 100 vấn đề bạn gặp phải, chỉ có khoảng 2-3 vấn đề thực sự là “Issue”. Đó là những điểm huyệt mà nếu tác động vào, toàn bộ hệ thống sẽ thay đổi. Ba điều kiện cần có để một vấn đề là một issue:
- Là lựa chọn có ý nghĩa quyết định: Khi ta trả lời và giải quyết vấn đề đó, nó sẽ ảnh hưởng lớn tới phương hướng của những hướng đi tiếp theo
- Có giả thiết đủ sâu: Khi kiểm chứng được sẽ tạo ra giá trị lớn, giả thiết có thể thuyết phục được giá trị mang lại
- Có thể cho ra được câu trả lời bằng kỹ thuật và thông tin ở thời điểm hiện tại
Người xuất sắc không phải là người dọn sạch danh sách việc cần làm, mà là người biết gạch bỏ 90% những việc vô ích để dồn toàn bộ trí lực vào 10% then chốt. Đừng là một con ong chăm chỉ đi hút mật ở những bông hoa tàn, hãy là người định vị được bông hoa rực rỡ nhất trong vườn.
Đừng đi tìm câu trả lời, hãy đi tìm “Bằng chứng”
Lỗi phổ biến của chúng ta là: “Để tôi tìm hiểu thêm thông tin rồi sẽ tính tiếp”. Chúng ta lên mạng tra cứu, đọc hàng chồng báo cáo với hy vọng “ý tưởng sẽ nảy ra”. Cách làm này giống như việc bạn đổ hàng nghìn mảnh ghép Lego ra sàn và hy vọng chúng tự kết nối thành một tòa lâu đài.
Ataka đưa ra giải pháp ngược lại: Lập giả thuyết trước khi hành động. Trước khi tra cứu bất cứ thứ gì, hãy tự đưa ra một câu trả lời (dù là giả định). Ví dụ: thay vì hỏi “Tại sao doanh số giảm?”, hãy đặt giả thuyết “Doanh số giảm vì khách hàng Gen Z đang chuyển sang dùng app thay vì mua trực tiếp”.
Khi có giả thuyết, bạn không còn đi “nhặt nhạnh” thông tin nữa, bạn đi “săn tìm” bằng chứng. Bạn chỉ tập trung vào những dữ liệu liên quan đến Gen Z và App. Điều này giúp bạn tiết kiệm 80% thời gian lướt web vô bổ. Giả thuyết là ngọn hải đăng rọi qua sương mù của dữ liệu. Kể cả khi giả thuyết sai, bạn vẫn biết mình sai ở đâu để điều chỉnh, còn hơn là mò mẫm rồi chìm trong biển thông tin.
Rời khỏi văn phòng và tiếp cúc với “sự thật chưa gọt giũa”
Nhiều người trong chúng ta đang sống trong một “thế giới ảo” của những trang Slide bóng bẩy và những biểu đồ Excel đã được làm sạch. Nhưng sự thật thường nằm ở những chỗ lộn xộn nhất.
Hãy tưởng tượng một đội ngũ Marketing ngồi thảo luận tại sao một loại thực phẩm mới không bán được. Họ đọc khảo sát trực tuyến và thấy người dùng bảo “vị hơi nhạt”. Nhưng chỉ khi một người thực sự đến siêu thị, quan sát một bà mẹ cầm sản phẩm lên rồi đặt xuống vì “bao bì quá khó xé khi đang bế con”, anh ta mới thấy được sự thật. Chi tiết “khó xé” đó không phải lúc nào cũng xuất hiện trong các báo cáo power point.
Ataka nhấn mạnh sức mạnh của thông tin gốc. Nó có thể lẫn tiếng ồn của máy móc, là sự phàn nàn của khách hàng, là dữ liệu thô chưa qua bộ lọc của cấp dưới. Những thông tin này thường lộn xộn và không dễ nhìn, nhưng chúng mang tính sát thương cao vì chúng thật. Khi chúng ta chạm tay vào sự thực nơi hiện trường, trí tuệ của chúng ta không còn vận hành dựa trên các khái niệm trừu tượng, mà dựa trên những trải nghiệm sống động có độ phân giải cao. Giải pháp giải quyết vấn đề thực tế sẽ không thể tròn trịa nếu thiếu những điều này.
Hành động có thể áp dụng sau khi đọc cuốn sách
Chúng ta có thể áp dụng những nội dung từ cuốn sách thông qua những hành động cụ thể sau:
- Dám không làm: Sáng mai, hãy nhìn vào danh sách việc cần làm và gạch bỏ 90% những việc mà nếu không làm, sếp của sếp cũng chẳng nhận ra. Dành toàn bộ năng lượng buổi sáng cho 10% còn lại. Lọc lấy trong 10% đó, đâu là issue và nuôi issue đó lớn lên từng ngày.
- Viết giả thuyết trong 5 phút: Trước khi bắt tay vào bất kỳ nhiệm vụ nào, hãy viết xuống: “Tôi tin rằng vấn đề nằm ở [A], và giải pháp là [B]”. Sau đó mới bắt đầu thực hiện.
- Tới hiện trường: Rời khỏi bàn làm việc ít nhất 30 phút. Gặp một khách hàng, nói chuyện với một nhân viên cấp cơ sở, hoặc xem xét một dữ liệu thô. Hãy lắng nghe những “tạp âm” mà sếp chưa từng nghe thấy trong phòng họp.
安宅和人著
安宅和人氏は、イェール大学で脳神経科学の博士号を取得後、マッキンゼーを経て、現在はLINEヤフーのCSO（最高戦略責任者）を務める、稀代の戦略家です。 彼は単なるタイムマネジメントを説くのではありません。彼が教えるのは「バリュー（価値）のマネジメント」です。彼にとって、圧倒的な結果に繋がらない「忙しさ」は一種の「知的な悲劇」に過ぎません。名著『イシューからはじめよ』は、日々の業務に忙殺され、疲弊している人々が、最短距離で本物の成功を掴むための思考の地図なのです。
三つのエッセンス
知的生産の圧倒的なフィルター
- 「イシュー」を特定せよ ― 戦うべき場所を定める： 多くの仕事をこなすことに誇りを持ってはいけません。その仕事に「解く価値」があるかを問い直すこと。本質的な問題（イシュー）を一つ解決することは、ドミノ倒しのように全ての状況を劇的に変える力を持ちます。
- 仮説思考 ― 闇雲な調査を捨て、データ収集の前に「答え」を出せ： データが答えを教えてくれるのを待ってはいけません。まず自ら「脚本（仮説）」を書き、データをその検証材料として使う。これが情報の海に溺れない唯一の技術です。
- 一次情報への接触 ― 現場のリアリティを掴む： 真実は、空調の効いた会議室で整えられたレポートの中にはありません。ノイズに溢れ、生々しいインサイトが眠る「現場」にこそ、本質が隠されています。
イッシューから始めよ
忙しすぎる人々の「正体」を解き明かす
「トレッドミル」の罠 ― 努力の向かう先が間違っていないか
現実を見てみましょう。朝から大量のメールを捌き、中身のない会議に何時間も費やし、夜遅くに疲れ果てて帰路につく。自分では「全力を尽くした」と感じていても、この一ヶ月を振り返って、会社の状況を劇的に変えたプロジェクトが一つでもあるでしょうか。
安宅氏はこれを「犬の道」（Dog-skilling）と呼びます。それはまるで、フィットネスクラブのトレッドミルの上で必死に走っているような状態です。汗はかき、心拍数は上がりますが、場所は一歩も変わっていません。「頑張ればいつか結果が出る」という盲信こそが、最大の罠なのです。
安宅氏が求めるのは、「知的な残酷さ」です。すなわち、「やらないこと」を決める勇気です。直面する１００の問題のうち、本当に解くべき「イシュー」はせいぜい２〜３個に過ぎません。それこそが、システム全体を変える「急所」なのです。イシューであるための条件は三つあります：
- 決定的な選択肢であること： その問いに答えが出たとき、今後の方向性に大きな影響を与えるか。
- 深い仮説があること： 検証された際に大きな価値を生み、周囲を納得させる強さがあるか。
- 現在の技術と情報で答えが出せること： 今、この瞬間に解決可能な問題か。
優れたプロフェッショナルは、ToDoリストを埋める人ではなく、９０％の無益な仕事を削ぎ落とし、残りの１０％に全ての知力を注ぎ込む人です。枯れかけた花で蜜を探す蜜蜂ではなく、庭で最も鮮やかに咲く一輪を見極める目を持たねばなりません。
答えを探すな、「証拠」を探せ
私たちが陥りがちな失敗は、「まずは情報を集めてから考えよう」という姿勢です。ネットを検索し、山のようなレポートを読み漁り、そこから「アイデアが降ってくる」のを待つ。これは、何千ものレゴブロックを床にぶちまけて、勝手に城が出来上がるのを期待するようなものです。
安宅氏の解決策は逆です。「動く前に仮説を立てる」。調査を始める前に、あえて仮定の答えを出してしまうのです。例えば、「なぜ売上が落ちているのか？」と漫然と問うのではなく、「若年層がアプリ利用に移行し、店頭購入が減っているからではないか」という仮説を立てます。
仮説があれば、もはや情報を「拾い集める」必要はありません。仮説を立証するための「証拠」を「狩り」に行けばいいのです。ターゲットは若年層とアプリのデータに絞られ、無駄なネットサーフィンの時間は８０％削減されます。仮説は霧の中を照らす灯台です。たとえ仮説が間違っていたとしても、「どこが違ったのか」を即座に修正できます。目的なく情報の海を漂い、沈没することだけは避けなければなりません。
オフィスを出て「削ぎ落とされる前の真実」に触れる
私たちは、美しく整えられたスライドや、クレンジングされたエクセル表という「仮想世界」に住んでいます。しかし、真実は常に、最も混沌とした場所に隠れています。
あるマーケティングチームが、新商品の売れ行きが悪い理由を会議室で議論していました。ネット調査の結果は「味が薄い」という声が多数。しかし、一人のメンバーが実際にスーパーへ足を運び、観察を続けました。すると、一人の母親が商品を手に取り、結局棚に戻す瞬間を目撃します。理由は「子供を抱っこしたままでは、パッケージが片手で開けにくい」ことでした。この「開けにくさ」という真実は、どんなパワーポイントの報告書にも上がってこない情報です。
安宅氏は、「一次情報」の力を強調します。そこには機械の騒音、顧客の生の声、部下の手を通る前の未加工のデータがあります。それらは整理されておらず、一見して醜いかもしれません。しかし、現実に触れることで、私たちの知性は抽象的な概念から解き放たれ、「解像度の高い」生々しい体験へとアップデートされます。現場の空気感を知らぬ解決策は、決して本物にはなり得ないのです。
実践へのヒント: 明日から変えるための三つのアクション
この本の知恵を、単なる知識で終わらせないために：
- 「やらない」勇気を持つ： 明日の朝、ToDoリストを眺め、やらなくても誰にも気づかれないような９０％の仕事に斜線を引いてください。そして、残りの１０％の中から本当の「イシュー」を一つだけ選び、それを育てることに集中しましょう。
- ５分間の仮説作成： どんなタスクに取り掛かる前でもいい。「問題の本質は[A]にあり、解決策は[B]である」とノートに書き留めてください。それから作業を始めましょう。
- 現場への逃亡： 少なくとも３０分間、デスクを離れてください。顧客に会い、現場のスタッフと話し、あるいは生のデータを直接読み込んでください。会議室では決して聞こえてこない「ノイズ」に耳を澄ませるのです。
